„Proces budowy gitary Homage Bouchet” autorstwa Tobiasa Berga
Moja 154. gitara miała się właśnie urodzić. Ponieważ Robert Bouchet zbudował dokładnie taką liczbę gitar za swojego życia, pomyślałem, że to będzie odpowiedni sposób, aby uczcić jednego z moich bohaterów i przy okazji zyskać nowe spostrzeżenia i radość.
Bardzo ciekawie było zauważyć wszystkie drobne szczegóły, które faktycznie różnią się od tego, co zazwyczaj buduję. Bouchet był wyjątkowy, ponieważ od samego początku zaprojektował główkę, bazując na gitarze nr 1. Nalegał również na użycie węższego wiertła (12–13 mm) do wykonania dwóch okienek na struny (oczywiście z wyjątkiem gitar flamenco z kołkami). We wszystkich gitarach, które widziałem, struny dotykają boku główki w drodze do tunera. Z jakiegoś powodu postanowił nie kupować wiertła o większej średnicy i kontynuował tę praktykę w gitarach 154. Uważam to za fascynujące, ponieważ był ewidentnie bardzo inteligentnym dżentelmenem i wymieniał się doświadczeniami z innymi lutnikami, którzy po prostu używali standardowego wiertła 16 mm.
Kupiłem wiertło 14 mm, aby uzyskać wrażenie węższego okna, ale wciąż mam nadzieję, że po kilku obrotach struny na stroiku przejdzie bez dotykania drewna. Postanowiłem wykonać własny projekt główki (korony), ponieważ nie jest to kopia 1:1 konkretnego instrumentu. Zachowałem jednak jego zasadę projektowania, polegającą na stosowaniu dodatkowych fornirów pod okleiną licową główki, czego zazwyczaj nie robię.
Kształt korpusu, na który się zdecydowałem, został skopiowany z planu Roya Courtnalla, który pochodzi z gitary z 1963 roku, prawdopodobnie nr 92, jednej z trzech gitar Bouchet Juliana Breama. Wymiary różnią się tylko o kilka milimetrów od tego, co zazwyczaj buduję; nie są one drastycznie różne, ale ostatecznie jest to unikatowy plan Bouchet. Zastosowałem się również do jego metody wpuszczania boków pod kątem 90° do gryfu, co jest unikalną cechą, która nadaje bokom jego charakterystyczny „garb”. Zazwyczaj boki stykają się z gryfem, podążając za krzywizną górnej części i nigdy nie jest to idealne cięcie pod kątem 90°. Przymocowałem płytę wierzchnią za pomocą pojedynczych bloków klejowych, tak jak on, i wykorzystałem jego wzór usztywnienia z barre d'âme, inspirowany jego gitarą Ida Presti z 1958 roku. Tył ma dwie linie forniru z drewna gruszkowego zamiast klonowego, a boki tylko jedną. To było coś, co ustalił mniej więcej na samym początku i czego przestrzegał przez resztę swojego życia.
Płyta wierzchnia ma trzy ozdobne linie, ale zdecydowałem się na niebieski fornir, ponieważ był to kolor, którego używał mój pierwszy nauczyciel lutnictwa gitarowego w Szwecji w 1995 roku. To ukłon w jego stronę i podziękowanie za wskazanie mi tej ścieżki wiele lat temu. Otwór rezonansowy jest umieszczony nieco wyżej w kierunku główki, tak aby 19. próg był podzielony. To coś, czego nigdy nie robię inaczej. Rozeta to mój tradycyjny wzór „splotu”, ponownie z drewna gruszy, niebieskiego i klonu. Szerokość i układ linii wewnątrz i na zewnątrz mozaiki są bardzo inspirowane Bouchetem, co skutkuje szerszą rozetą niż zwykle. Mostek ma wymiary Bouchet i brakuje mu małego występu za blokiem łączącym, co stanowi kolejne odejście od mojej normy. Nakładka z kości jest inkrustowana mozaiką z rozety, co ponownie nawiązuje do Mistrza. Wysokość boków jest zgodna z jego zakresem. Wymiary dziewięciu jego instrumentów różnią się o kilka milimetrów, co jest normalne w przypadku „ręcznej” produkcji, a nie w fabryce, gdzie dzięki maszynom CNC wytwarzane są identyczne instrumenty. Wzmocnienie tylnej części to typowy szeroki kawałek mahoniu, a kształt pięty i stopy jest próbą nawiązania do jego pracy, a nie mojego własnego, standardowego stylu. Tylna część jest przymocowana do boków za pomocą żłobkowanej okładziny, podobnie jak robił to kiedyś. Klucze są ręcznie robione przez Alessiego we Włoszech i zamawiane na zamówienie, w modelu Bouchet. Jednak przekładnia ślimakowa jest zamontowana za zębatką, w przeciwieństwie do starych, tanich francuskich kluczy, które Bouchet sam modyfikował. Wykończenie jest tradycyjne, francuskie.
To była fascynująca i niezwykła podróż, podczas której próbowałem zajrzeć w umysł kogoś innego podczas procesu budowy. Dlaczego robił to w ten, a nie inny sposób? Wierzę, że uwielbiał budować gitary, to było powołanie, tak jak malowanie, a nie praca! Mówiąc wprost, w głębi duszy był kreatywnym geniuszem. To dla mnie wyjątkowa gitara i bardzo pokochałem ten proces. Za każdym razem, gdy mam kilka dni wolnego, nieuchronnie zaczynam marzyć o tym, co zbuduję. Po zaledwie dwóch czy trzech dniach poza warsztatem mój umysł znów zaczyna pracować. To coś, czego nie mogę (i nie chcę) zatrzymać ani kontrolować. Po prostu taki jestem – w głębi duszy jestem gitarzystą.
-Tobias Berg, kwiecień 2026
